Kategoriler
Sindirim

Mide Ülseri: Sebepleri, belirtileri ve tedavisi

Ülser kelimesi latincede Ulcer olarak bilinir ve kısaca yara anlamına gelir. Peptik Ülser ise asit ve pepsin maddesinin etkisi ile oluşan yaralardır.

Mide ülseri – Ülser kelimesi latincede Ulcer olarak bilinir ve kısaca yara anlamına gelir. Peptik Ülser ise asit ve pepsin maddesinin etkisi ile sindirimin iç kaplamasında (mukoza) oluşan yaralardır.

peptik_ulser_ertanbeyatli

Pepsin Mide özsuyunda bulunan, et, yumurta gibi proteinli yiyeceklere tesir eden kuvvetli bir enzim. Pepsin, mide duvarında bulunan “asli” hücrelerce salgılanan pepsinojen ve mide özsuyunda bulunan hidroklorik asidin reaksiyonundan ortaya çıkar. Pepsin, mide hücreleri tarafından salgılandığı esnada inaktif şekli olan pepsinojen veya propepsin halindedir. Asidik mide özsuyunda pepsin haline dönüşür.

Mide ülseri – Peptik Ülser

Midenin iç yüzündeki belirli bir kısmın (epitel, mukoza) aşınması sonucu meydana gelen yaraya mide ülseri denir. Sinir bozukluğu, midede asit fazlalığı, zamanında ve iyi tedavi edilmeyen gastrit, mide zafiyeti, karaciğer yetersizliği veya safra azlığı, kalp hastalıkları, sindirilmesi güç yiyeceklerin aşırı derecede kullanılması, haddinden fazla sigara, çay, kahve veya asit yapıcı meşrubat içmek, alkol kullanmak veya bazı ilaçların uzun süre kullanılması mide ülserini doğuran nedenler arasındadır.

Gastrik (mide) Ülserin Endoskopik görüntüsü
Gastrik (mide) Ülserin Endoskopik görüntüsü

Belirtileri

Hastalığın başlangıcında mide ekşimesi ve ağırlık hissi vardır. Hastanın ağzına, sık sık ekşi su gelir. Tat alma duygusu hafiflemiştir, dil paslıdır, hastanın rengi solmuştur. Karnın üst kısmına bastırılınca, acıma hissedilir. Bu belirtiler ortaya çıktıktan sonra; en kısa zamanda tedaviye geçilmezse; yemeklerden 2-3 saat sonra sırta doğru yayılan şiddetli mide ağrıları baş gösterir.

Baş dönmesi ve terleme de görülür. Bu devrede, kusma ile bir miktar kan da görülebilir. Bazı kimselerin büyük abdestleri katran gibi olur. Bu işaretler, ülserin ilerlemiş olduğunu gösterir. Mide ülseri, bilhassa ilk bahar ve son bahar aylarında, çok rahatsız edici bir hal alır. Ağrı ve kanamalar artar.

Tanı ve Tedavisi

Mide ülseri, başlangıcında teşhis edilip de tedaviye başlanılacak olursa, telaşlanmaya ve korkmaya gerek yoktur. Bu durumda yapılacak ilk iş, üzüntüye kapılmamak, aksine bütün üzüntülerden sıyrılmaya gayret sarfetmektir. Sonra tedaviye yardımcı olmak amacıyla aşağıdaki hususlara kesinlikle uymak gerekir.

Duodenal (oniki parmak) Ülserin Endoskopik görüntüsü
Duodenal (oniki parmak) Ülserin Endoskopik görüntüsü
  • Tedavi süresince istirahat edin
  • Yemeklerinizi, her gün belirli saatlerde yiyin
  • Bağırsaklarınızın düzenli bir şekilde çalışmasını sağlayın
  • Sigara, çay, kahve ve alkolü bırakın
  • Diş sağlığına önem verin
  • Süt ve sütlü yiyecekler, yumurta, kızarmış ekmek, tereyağı, pelte ve haşlanmış balık, sebze püreleri ve patates yemeğini sofranızdan eksik etmeyin.

İnce bağırsağın 25 santimetre kadar olan ilk bölümüne onikiparmak bağırsağı denir. C harfi görünümündedir. Onikiparmak bağırsağında meydana gelen ülsere tıp dilinde duodenum ülseri denir.

Tedavi edilmeyen gastrit, fazla asit, sinir bozukluğu, düzensiz hayat, gürültü, fazla miktarda sigara, çay, kahve ve alkol kullanmak, safra kesesi veya karaciğer yetersizliği, kalp hastalıkları, hormon dengesizliği, dengeli bir şekilde beslenememe, çok sıcak veya çok soğuk yiyecekler, haddinden fazla et, hamur işleri veya baharatlı yiyecekler ve bazı ilaçlar; onikiparmak bağırsağında ülserin meydana gelmesine yardımcı olur. Hasta, mide ekşimesi ve ağzına ekşi su gelmesinden şikayet eder.

Ayrıca dili paslı, rengi solgundur, baş dönmesi ve fazla terleme de görülür. Midesinin üstüne basılınca, ağrı hisseder. Yemeklerden sonra da göğse doğru yayılan bir ağrı belirir. Bu belirtiler, ilkbahar ve sonbahar aylarında daha da artar. Tedavi için yapılacak ilk iş, hastalığı doğuran nedenleri ortadan kaldırmak, yemekleri az, fakat sık sık yemek, istirahat etmek ve üzüntüden uzak yaşamaya gayret etmektir.

Peptik Ülserlerin (Mide ve Onikiparmak barsağı) kesin tanısını koymak için Endoskopi en etkili araçtır.

Yazar Op.Dr.Ertan BEYATLI

Genel Cerrahi Uzmanı, MD, PhD (Doktora), Avrupa Cerrahi Araştırmalar Derneği, Amerikan Akademik Cerrahi Derneği üyesidir → Hayat Hikayesi | İletişime geç

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir