Anasayfa » Gastrointestinal Cerrahi » Üst GİS » Bayıltarak Endoskopi nasıl yapılır ?

Bayıltarak Endoskopi nasıl yapılır ?

Endoskopi (halk dilinde hortum) ışık yardımıyla organların içini gösteren bir tüptür. “endo” kelimesi “iç” ve “skopi” eki de “görüntüleme” anlamına gelmektedir.

Konuyla ilgili sorularınız için yorum kısmını kullanabilirsiniz.

endoskopi nasıl yapılır
endoskopi nasıl yapılır

Endoskopi (İçbakı) işlemi çok kısa süren bir işlemdir (ortalama 5 dk). işlem öncesinde hastanın refleksini baskılamak ve önlemek için ağız içi ve dil köküne doğru uyuşturucu bir sprey sıkılır (lokal anestezi).

Bilmeniz Gerekenler..

Bu makalemde toplumda endoskopi hakkındaki yanlış bilgileri düzeltmeye ve işlemin mahiyeti hakkında detaylı bilgiler vermeye çalışacağım. Şayet kafanıza takılan sorular olursa çekinmeden benimle iletişime geçebilirsiniz.

sol yan yatış pozisyonu
sol yan yatış pozisyonu

İşlemi gerçekleştirmek için hastaya verilen birçok pozisyon tarif edilmiştir. Bunlar arasında en fazla ve yaygın olarak kullanılan sol yan yatış pozisyonudur. Bazı durumlarda da hastanın sol kolu omuzundan itibaren arkaya doğru alınır, bazı durumlarda ise fotoğrafta görüldüğü gibi nötr pozisyonda bırakılır. Pozisyon hem hasta için rahatlık sağlar hem de hekim açısından üst sindirim sistemini detaylı bir şekilde incelemesine yardımcı olur.

Bu faktörler basit olarak görünse de yeterli ve verimli bir işlemin yapılması açısından önem arz etmektedir. Buradaki asıl amaç sadece endoskopi işleminin yapılması değil, var olan bir patolojiyi tespit etmektir!

Zor bir işlem mi?

Tecrübeli ve yöntemine uygun bir şekilde yapılan Endoskopi işlemi tamamen ağrısızdır. İşlem esnasında mideyi ve barsakları şişirmek için verilen hava çok hafif bir bulantı hissi verebilir.

İşleme başlarken hastanın ağzına plastik dişlik yerleştirilir. Bunun amacı ise aletin hasta tarafından ısırılmaması ve işlemin daha kolay bir şekilde uygulanmasıdır. Endoskopi aleti dilin üzerinden ilerletilir ve önce orofarenks ve epiglottis bölgesi görüntülenir.

plastik dişlik - ağızlık
plastik dişlik – ağızlık

Bu aşamada ağzın arka boşluğu, burundan gelen nefes yolu, ses telleri (cord vocalis), larniks, farinks görüntülenir. Tam bu aşamada hastadan tükürüğünü yutması istenir ve nefes borusunun hemen arkasından yemek borusuna (özofagus) girilir. Yutma refleksi nefes borusunu kapatırken yemek borusun açılmasını sağlar.

epiglottis
epiglottis
Özofagus ve LES
Özofagus ve LES

Yemek borusunun alt kısmına gelindiğinde Mide ve yemek borusu arasındaki kapak (LES=Lower Esophageal Sphincter  veya KÖS=Kardiyoözofageal Sfinkter) görüntülenir. Burada görüntülenecek patolojilerin başında kapağın gevşek olması (LES/KÖS Gevşekliği) veya mide asidinin geri gelmesine (reflü) bağlı yemek borusunun iltihabı ve tahrişi (özofajit).

Midenin anatomik bölümleri
Midenin anatomik bölümleri

LES geçildikten sonra mideye girilir. Midenin fundus, kardia, korpus, antrum ve pylor bölgeleri incelenir. Mide içerisinde görülecek önemli hastalıklar şöyledir: mide iç duvarının belirli bir bölgesinin (Gastrit) veya tamamının (pangastrit) iltihaplanması, derin veya yüzeysel yaraların oluşması (peptik ülser), safraya bağlı iltihap oluşması (alkalen reflü gastrit), polipler, ve iyi huylu (benign) veya kötü (malignant) tümörler ve mide çıkışının daralması (pylor stenozu veya Gastric outlet obstruction).

hpylori - Bayıltarak Endoskopi nasıl yapılır ?

Bu aşamada antrum bölgesinden Helicobacter Pylori (H.Paylori) testi (CLO test = Campylobacter-like organism test) için biyopsi alınabilir. Helicobacter Pylori mikrobu mide içerisinde basit gastrit ile mide kanseri arasında çok geniş yelpazeli sorunlara yol açabilir (bu konuyla ilgili daha detaylı bilgi için bu linke tıklayınız).

Daha sonra pylor bölgesinden geçilerek ince barsakların üst kısmına (duodenum) girilir. Burada dayine midede olduğu gibi iltihap (duodenit), yara (Duodenal ülser), polipler, ve iyi huylu (benign) veya kötü (malignant) tümörler görülebilir. Aynı zamanda duodenumda safra kanallarının barsağa açıldığı kapı (Ampulla of vater) görüntülenir.

Alet geri çekildiğinde mide içerisinde J manevrası yapılarak mide ve yemek borusu arasındaki kapak iç taraftan görüntülenir. Bu manevra ile kapaktaki gevşekliği derecesi ve varsa mide fıtığı (hiatal herni, sliding hiatus hernisi, paraözofageal herni) tespit edilebilir.

Endoskopi işlemi esnasında incelenen bölgeler sırasıyla yemek borusu (özofagus), mide (gastrik) ve ince barsağın başlangıç kısmı (duodenum) olduğundan işlemin gerecek adı Özofago-gastro-duodenoskopidir. Sadece yemek borusu incelendiğinde Özofagoskopi, sadece mide ve yemek borusu incelendiğinde ise Gastroskopi adı verilir. Duodenum incelendiğinde ise Duodenoskopi adı verilir, burada zaten yemek borusu ve mide görüntülendiği için Özofago-gastro-duodenoskopi işlemi ile aynı sayılır (yani Duodenoskopi = Özofago-gastro-duodenoskopi = Üst GİS Endoskopisi)

Birçok hastada endoskopi işlemi bayıltılarak veya uyutularak (genel anestezi altında) yapılabilir. Ortalama 3-5 dakika gibi çok kısa süren bu işlem esnasında hasta anestezi ekibi tarafından damardan verilen çeşitli ilaçlar ( fenatanil, dormicum, propofol, buscopan, metpamid, vb) sayesinde uyutulur.

Yapılan ilaçlar hastada geçici hafıza kaybına neden olduğundan dolayı hastalar işlem sonra bir şey hatırlamazlar.

Peki Genel mi yoksa Lokal anestezi mi daha iyi?

Genel anestezi altında yapılan endoskopi işlemi hem hasta hemde doktor açısından bir kaç önemli avantajı vardır:

  • hasta işlemi hiçbir şekilde hissetmez, 3-5 dk. uykudan sonra rahat bir şekilde uyanır  (lokal anestezi ile yapılan endoskopiler bazen  20-30 dk sürebilir)
  • işlem süresi daha kısa ve kolay
  • işlem daha sağlıklı, güvenli ve risksiz
  • işlem esnasında gerektiğinde biyopsi alma işlemi daha kısa ve kolay
  • işlem esnasında tespit edilen hastalıkları (örneğin ülser, polip, gastrit, reflü) daha detaylı bir şekilde inceleme imkanı
  • Endoskopik onkolojik tarama ve kontrollerde (örneğin mide kanseri, kolon CA, vb) birden fazla bölgeden biyopsi alma imkanı.
  • Özellikle hipertansiyon, kalp ve akciğer rahatsızlıkları olan hastalarda işlemin daha kontrol edilebilir şartlarda yapılabilmesi
  • Psikolojik travma etkisi yaratabilen korku, endişe, stres ve heyecanın minimum sınırlarda olması
  • Tedavi amaçlı endoskopilerde (terapötik uygulamalar, biyopsi alınması, polipektomi, balon dilatasyonu, stent yerleştirilmesi, PEG takılması…vb) rahatlık ve kolaylık sağlaması

Yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı endoskopinin bayıltarak genel anestezi altında gerçekleştirilmesi her zaman daha uygundur.

Bazı durumlarda lokal anestezi altında endoskopi yapılması da mümkündür.


Unutmayın !
Endoskopi işlemi “Mideye hortum atma” değildir. Bir çok Sindirim sistemi hastalıkların tanı konması için en değerli ve yegane yöntemdir. Üstelik basit, ağrısız ve kısa bir işlemdir…

Op.Dr.Ertan BEYATLI

Yapmak mı Tanı koymak mı?

Yapmak, bakmak, görmek, tanı koymak. Bu dört aşma tam olmalıdır. İşlem esnasında bir hastalığı fark etmekle tanıyı koymak ayrı anlama gelir. Çünkü endoskopi subjektif bir işlemdir ve tamamen hekimin tecrübesi be bilgisine bağlı olarak nereye baktığına neyi gördüğüne ve hangi görüntüyü nasıl değerlendirip tanı koymasına bağlıdır.

En tehlikeli hastalıklarda bile bu görüş farklılığını görebiliyoruz. Örneğin, normal olarak rapor edilen bir merkezin başka merkezde kanserle sonuçlanan somut olgular vardır. Dolayısıyla Endoskopi işleminden maksimum verim almak için bazı hususlara dikkat edilmeli:

  • Endoskopi yaptırmak için bir neden olmalıdır.
  • İşlemi yapan tecrübeli bir hekim olmalıdır.
  • İşlem esnasında hastanın uyumasını sağlayan ekibin bulunulması şart (endoskopi hemşiresi, anestezi uzmanı veya teknisyeni vb.)
  • İşlemi yapan hekim tarafından yeterli hasta bilgilendirilmesi yapılmalıdır.
  • İşlemden önce hastanın kafasında soru işaretleri olmamalıdır.
  • İşlem için önceden belirtilen hazırlıkların yapılması şarttır.
  • İşlem ile ilgili görüntülü rapor veya CD alınmalıdır.

Türk Dil Kurumunun TDK tıp terimleri 2013 = Endoskop: İçgöreç , Endoskopi :İçbakı

Bu makaleyi yararlı bulduysanız, videolarım için Youtube Kanalıma abone olabilirsiniz.

Randevu talebi için İletişim bölümünü kullanabilirsiniz.

21 Yorum

  1. Merhabalar hocam mide yanmaları yaşadımçeşitli ilaçlar kullandım sonuç alamadım anlıktı çözümler.. Muz dan yumurta sarışından bile midem yanıyor.. şuanda düz yatamıyorum burnumdan geliyor yediklerim çok kötü durumdayim ama endeskobıden acayıp korkuyorum

  2. Hocam merhaba 17 yaşındayım ve 4 senedir mide rahatsızlığı çekiyorum .2 kere endoskopi oldum ve doktor alkelen reflu var dedi .Mide yanması, ağrısı ve ciddi derecede bulantı lar çok rahatsız ediyor beni özellikle sabahları ve midem boş olduğunda duramiyorum doktor ilaç verdi ama geçmiyor bir türlü ne yapmam gerekiyor hocam bilgilendirirseniz mutlu olurum ,teşekkürler.

  3. YALÇIN AYDOĞAN

    Hocam Merhaba,

    Babam koah hastası ve aynı zamanda geçen yıl akciğer/ca ameliyatı geçirdi. Onkoloji doktorumuz endoskopi yaptırmamızı istedi fakat babamın nefesi % 35 seviyesinde çok düşük. Anestezi alması nefesinden dolayı çok riskli olduğu için bayıltarak endoskopi yaptırmamız sizce uygun mudur ? Çok Teşekkür ederim vereceğiniz bilgiler için. Hoşçakalın.

  4. hocam merhabalar.bende sürekli gastrit ve bazı yiyeceklerde hazmedeme sıkntıları oluyor.sırf bu endoskopiye gönderir diye muayene ye bile gitmedim.bayıltılarak yapılan işlemi tavsiye etmiyor bazı doktorlar.riski varmıdır.teşekkürler.

  5. nurhan/20/ pendik/istanbul

    Hocam merhabe ben pazartesi günü endoskopi olacağım ve İki bademcik birden şişti bu şekilde endoskopi yapılabilir mi yutkunamiyorum ve korku da var biraz

  6. hocam merhabalar;
    ben yaklaşık 4 yıldır mide rahatsızlığı çeken bir hastayım.ve 4 kez bayıltmadan yapmaya çalıştılar fakat yaptıramadım. nefes alamadım ve sürekli olarak midem bulandı.ben normaldedişimi bile fırçalarken midem bulanır.doktor en sonunda genel anestezi yazdı. hocam ben çok korkuyorum. bir doktorda bana eğer bu psikoloji ile seni bayıltırsak uyanman zor olur dedi. ve ben uyuyupta uyanamamaktan çok korkuyorum.ve sürekli ağlıyorum.hele hastaneye gidip o aşamaya geldiğimde ağlama krizine giriyorum.ve başıma ağrılar giriyor. kalbim çok hızlı atıyor.ulaklarım bile duymuyor.27 yaşınadayım ve 42 kiloyum.kilo da alamıyorum.hocam lütfen yardımcı olun çok korkuyorum.bilgilerinize ihtiyacım var.

  7. Serkan / Türkiye / İstanbul

    Merhaba, midemde oluşan ağrı ve yanma şikayetiyle hastaneye gittim. Endoskopi önerildi. Pazartesi günü Eyüp Devlet Hastanesinde endoskopi olacagım. İşlem her ne kadar kısa sürsede ben işlem islem sırasında bayılarak yapılmasini istiyorum. Boyle bir hakkım var mı?

  8. Sayin hocam göndermiş olduğum mesaj göbek düşmesiyle alakali bir durum olusturmuyormu makaleyi okudum ona dayanarak sorunumu yazdim

  9. merhaba henüz 17 yaşındayım bügün alanya devlet hastanesine mide rahatsızlığım için gitmiştim doktor endoskobi yapılmasını söyledi ve pazartesi günü işlem yapılacak biraz korkum var genel anestezi yaptırarak uyutulma gibi durumlar olur mu bide ağrı sızı hissedermiyim ?

  10. Merhaba ben ankara yaşıyorum bir sene önce kolonoskopi yaptırdım ama ağrıya dayanamadım yarıda bıraktırdım o yüzden korktuğundan tekrar hastaneye gitmiyorum acaba ankara devlet hastanelerinde uyutarak kolonoskopi yapan hastane hangi hastaneler bana bilgi verebilir misiniz

  11. Ben kırşehirde yaşıyorum . Burda fazla seçeneğim yok zaten bir devlet hastanesi birtanede özel hastane var .özelde arkadaşım endoskobi yaptırmıştı oda uyutma yöntemi istemişti onada uyutma yöntemi uzun sürecek bi işlem uyuman , uyanman uzun sürer demiş normal yolla yaptırdı

  12. Merhaba.şiddetli mide ağrısı ile dahiliye bölmüne gittim ve bana endoskobi tahlili verdi bende doktora endoskobiden korktuğumu bunun için doktora gelmedigimi söyledim uyutma yöntemi olabilirmi dedim oyle şey olurmu hiç haydi uyanamasan dedi niye böyle bir risk alıyosun dedi bende bunun üzerine ısrar yapınca aynı şeyleri söyledi .bizde endoskobiden randuvu aldığımız yere sorduk o da biz yaparız ama doktorun bazı testtler yapması gerek onun izni gerek dedi bizde tekrar doktorla eşim görüştü tekrar aynı şeyleri söylemiş ölüm riski var demiş eşim ısrar edince anastezi uzmanıyla görüş ben bilemem demiş iki gündür anastezi uzmanını bulamadık şimdi yani kimle muhattap olacağız bunun muhattabı kim inanın anlamadık.

  13. koldan yapılan iğneler yeterli olabilir ancak benim uyumak istememin nedeni afedersiniz sürekli bi böğürme hissi gelmesi . tedirgin olduğum nokta bu 🙂 boğazında bi boru varken böğürmeyi kimse istemez diye düşünüyorum . yinede verdiğiniz bilgiler beni bi hayli cesaretlendirdi 🙂 bide dediğim hisse çözüm bulabilseydik

  14. adanada yasıyorum . en son gittigim ozel saglık merkezınde koldan galıba ıgne yapılacak ve agza sprey sıkılacagını belırttıler . o zaman sormak aklıma gelmedı . orada genel anestezi ile tamamen uyutma yöntemi olmama ihtimali var mıdır ? yoksa istediğim taktırde uyutulabılır mıyım . tesekkurler ılgınıze

  15. endoskopi yapılması önerildi bana . mide bulantım ve iştahsızlığım sebebiye . ancak yarı uyusturularak yapılacagı falan söyleniyor . ben genel anestezi istiyorum . böyle bi hakkım var mı ? genel anestezi uygulanmaması gereken durumlar olabiliyor mu ? bayılmak istiyorum cünkü islem sırasında gelen kusma hissini cekmek istemem kesinlikle

  16. benim göğsümde ağrı var mide fıtığı ile alakası olabilirmi sevgili doktorum.yemek borusuna reflünün zararı olur mu

    • mide fıtığı göğüste ağrı ve nefes darlığı yapabilir ancak önce kalp ve akciğerler kontrol edilmelidir. uzun zaman devam eden reflü olaylarında mukoza değişimi ve çok ileri safhalarda ise kötü huylu değişimler görülebilir

  17. Kolonoskopi yaptirmaktan korktugum icin bayiltarak yapulmasini istiyorum 15 senedir isalim ne yesem dokunuyor ondan yaptirmam gerek ama korkumu yenemiyorum kesinlikle

    • Genel anestezi veya sedasyon altinda yapilan kolonoskopi tamamen agrisiz ve kisa bir islemdir (15-35dk). Siz islemi hic hissetmiyorsunuz zaten. 3 aydan fazla devam eden ishal durumlarinda kolonoskopi yapilmasi şarttir.nerede yaşıyorsunuz?

Soru sor, yorum yaz!

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir