♥ YouTube
Anasayfa / Gastrointestinal / Üst GİS / Safra Kesesi / Safra Kesesi Ameliyatı : Yararlar ve Zararlar
Safra kesesi taşı - algoritma
SAFRA TAŞI

Safra Kesesi Ameliyatı : Yararlar ve Zararlar

Safra Kesesi Taşı Ameliyatı

Hastalarımdan ve internet üzerinden siteyi takip eden okurlarımdan safra kesesi taşlarının tedavisi hakkında sık sık karşılaştığım bazı sorular vardır.

Bu sorulara vereceğim yanıtları tek makale başlığı altında toplamayı düşündüm.Ayrıca hastalarıma uyguladığım kendi algoritmam hakkında bilgi vereceğim ve bir çok hastanın kafasında soru işaretlerine cevap ve endişelerinin giderilmesi doğrultusunda bundan yararlanmasını umuyorum..

Sık sık karşılaştığım soruları şöyle özetleyebilirim:

  • Safra kesemde taş var ameliyat gerekli mi veya şart mı?
  • Safra kesesi taşı ameliyat olmazsa ne olur? Tehlikesi var mı?
  • Safra kesesi taşı için ne zaman ameliyat olmalıyım?
  • Safra kesesi ameliyatı ne kadar sürer?
  • Safra kesesi ameliyatı riskleri nelerdir?
  • Ameliyattan sonra sıkıntı yaşar mıyım?

Ben Dr. Ertan BEYATLI, genel cerrahi uzmanıyım. Makelemde bu sorulara uzun uzun ve en ufak detaylarıyla cevap vereceğim elbette acele etmeyin 🙂 ancak bu sorulara cevap vermeden önce çok kısa bir özetle hatırlanması gereken bir söz söyleyeceğim:

Her safra kesesi taşı ameliyat gerektirmez..

Yukarıdaki sorulara cevap vermeden önce Safra Kesesi taşları hakkında bazı önemli hususlara değinmemde yarar olduğunu düşünüyorum. Safra kesesi taşının tanısı konulduğunda en önemli kriterlerden birisi şikayetlerin olup olmamasıdır. Hastanın şikayeti yoksa, ameliyat kararı tekrar ve tekrar gözden geçirilmelidir.

Safra Kesesi Taşları

Safra taşları bazen yıllarca şikayet yapmayabilir bu duruma “sessiz taş” veya “asemptomatik safra taşı” denir ve tedavi gerektirmez. Safra taşının büyüklüğü ve sayısı ile belirtiler arasında direkt bir bağlantı yoktur, çok küçük bir taş aşırı şikayet yaptığı gibi çok büyük taşlar hatta safra kesesini tamamen kaplayan taşlar şikayetsiz olabilir.

karnın sağ üst tarafında yoğun ağrı safra taşının karakteristik bir belirtisidir ve buna tıp dilinde “safra taşı atağı veya saldırısı” denir. Bu ağrı sık sık giderek birkaç saate kadar artar, mide bulantısı ve kusma eşlik eder. Hasta aynı zamanda kürek kemikleri arasında veya sağ omuzun altında acı hissedebilir. Bazen bu belirtiler bir “böbrek taşı sancısı” na benzerlik gösterir.

Genellikle , ataklar özellikle yağlı bir yemekten sonra ortaya çıkar ve hemen hemen her zaman geceleri ve içki sonrası olur. Pozitif Murphy bulgusu fiziki muayenede sık rastlanan bir bulgudur.

Biliyor muydunuz?

  • Gelişmiş ülkelerde yetişkin insanların %10-15‘inde safra taşı vardır, ancak %80‘ninde şikayet yoktur.
  • Safra kesesi taşının tanısında batın ultrason duyarlılığı ve özgüllüğü % 95 tir.
  • İnsanların %20 safra kesesindeki taştan habersizdir.

Şimdi gelelim yukarıdaki soruların cevaplarına

Safra kesemde taş var ameliyat gerekli mi veya şart mı?

Cevap: Genel olarak şikayetiniz yoksa ameliyata gerek yok. ameliyat için bazı kriterleri sıralamamızda yarar vardır

Şikayetler: Şikayetiniz yoksa yılda 1-2 defa karın ultrasonu ve karaciğer enzimlerin (KFT) kontrol edilmesi yeterlidir. Sadece bir defaya mahsuz ve çok şiddetli olmaması kaydıyla şikayet yaşadıysanız hemen ameliyat olmanıza gerek yok, medikal tedavi ve safra kesesi koruyucu diyet uygulamanız bu şikayetlerin tekrarlamamasını sağlayabilir. İkinci bir atakta ameliyat şart!

Safra kesesi faktörü: Safra kesesinde duvar kalınlaşması, kolesistit bulguları varsa ve yahut kese diğer batın için organlara yapışık durumda ise ameliyat olmanızda yarar vardır. Bzen taş olmadan da safra kesesinde iltihaplanma (kolesistit) ve kalınlaşma olur, bu durumlarda diğer organlara (özellikle karaciğer ve pankreas) zarar vermemesi için safra kesesinin alınmasında yarar vardır. Bu durumdaki safra kesesine Taşsız Kolesistit (acalculous cholecystitis) denir.

Safra Taşı faktörü: <3mm altındaki taşlar en fazla 2 adet taş veya safra kristalleri şikayet yapmıyorsa ameliyat edilmeyip takip ve kontrol yapılabilir. Bu taşların zamanla medikal tedavi ve diyet uygulayarak kendiliğinden kaybolma şansı da vardır. 3-7mm boyutundaki taşların safra yollarına düşüp tıkanma yapma riski (tıkanma ikteri) olduğundan dolayı ameliyat edilmesinde yarar vardır. >7mm üzerindeki taşların kanala düşme şansı olmadığından ameliyat edilmeden takip edilebilir (şayet şikayet yapmıyorsa!!).

safra tasi

Hasta faktörü: özellikle şeker hastalarında (diyabet DM) safra kesesini besleyen sinir dokularında hasar olduğundan dolayı şikayetler çok fazla şiddetli olmayabilir ve kandırıcı olur.

Bu grup hastada zamanla safra kesesi duvarında delinme vsafra kaçağı oluşabilir. Dolayısıyla bu hastalarda ameliyat önerilir. Çok Yaşlı (>70y) veya çok genç (<16y) hastalarda ise ameliyat önerilmez.

Diğer sağlık sorunları (örneğin ileri kalp yetmezliği, felçli hastalarda, terminal dönemdeki kanser ve metastaz hastaları, vb.) olan hastalarda ise ameliyatın yararları ile zararları arasında bir muhakeme ve mukayese yapılmalı ve baskın olan duruma göre karar verilmelidir.

Diğer faktörler: sık sık safra yoları iltihabı (kolanjit atakları), pankreas iltihapları (akut pankreatit atakları) geçiren hastalarda ameliyat önerilir. Bu grup hastalarda ameliyat sonrası problemler yaşanmaması açısında ameliyat öncesi safra yollarının (intra ve ekstra hepatik bilyer trakt) açık olmasından emin olmak lazım. Bunun için MR Kolanjiyo (MRCP) ve/veya ERCP (endoskopik retrograd kolanjiopankreatografi) yapılmasında yarar vardır.

Safra kesesi taşı için ameliyat olmazsam ne olur? Tehlikesi var mı?

Cevap: Özellikle 3-7mm boyutundaki taşların safra kanallarına düşüp tıkanma yapma riski olduğundan dolayı ameliyat edilmesinde yarar vardır aksi takdirde ciddi sorunlara yol açabilir (örneğin tıkanma sarılığı, pankreatit, kolanjit). Bir yıl içerisinde ikiden fazla şikayet yaşayan hastalarda safra kesesinin çevre dokulara daha fazla yapışmaması ve ameliyat durumunu zora sokmaması açısından ameliyat önerilir.

Safra kesesi taşı için ne zaman ameliyat olmalıyım?

Cevap: Bazen medikal tedaviye yanıt vermeyen safra kesesi taşına bağlı akut kolesistitler ve safra kesesi delinmesi acil ameliyat gerektirebilir. Bunun dışında safra kesesi ameliyatı elektif bir durumdur ve uygun bir zamanda planlanabilir. Her zaman acele etmeye gerek yok!

Safra kesesi ameliyatı ne kadar sürer?

Günümüzde çoğu Safra kesesi ameliyatı kapalı (laparoskopi kolesistektomi) olarak yapılmaktadır. Kapalı ameliyatın süresi 30-60 dakikadır. Bu süre hastanın genel durumu, safra kesesinin durumu, kullanılan malzeme ve cerrahın deneyimine göre değişiklik gösterebilir. Unutmayın süreden daha önemli olan ameliyatın komplikasyonsuz ve sorunsuz geçmesidir. Açık safra kesesi ameliyatlarının süresi ise 1-2 saat arasındadır.

Safra Kesesi ameliyatı riskleri

Her cerrahi müdahalede olduğu gibi anestezinin ve ameliyatın riskleri vardır. Bunların arasında kanama, enfeksiyon, klips açılması, safra kaçağı, safra yollarında darlık, karaciğer absesi, akciğer ve diafram yaralanması, barsak yaralanması vb. risklerdir.

Bu komplikasyonların bir kısmında hastalarda safra kesesi ameliyatı sonrası ağrı ve rahatsız edici karın şikayetleri devam edebilir. Buna tıp dilinde Post Kolesistektomi Sendromu denir. Bu durumu yaşayan hastalarda karaciğer ve safra yolları detaylı bir şekilde incelenmelidir.

Ameliyattan sonra sıkıntı yaşar mıyım?

Cevap: Belki de en önemli sorulardan birisi de budur! Yukarıda anlatıldığı gibi belirlenen kriterlere göre doğru bir şekilde karar verildiğinde hastaların %85-90‘nında ameliyat sonrasında çok ciddi sıkıntılar yaşanmaz ve çoğu ameliyat sonrası şikayetleri (örneğin geğirti, bulantı, şişkinlik, karın ağrısı, vb) geçici olup ortalama 2-3 ay içerisinde tamamen kaybolur. Bu hastalar ömür boyu rahat bir nefes alır ve ameliyat olduklarına her zaman  şükreder.

Ancak ne yazık ki hastaların %10-15‘inde herşeyin iyi gitmesine rağmen ameliyat sonrası farklı şikayetlerle karşı karşıya kalırlar. Bu şikayetler bazen ömür boyu devam eden basit bir bulantı olabilir ve yahut dayanılamaz karın ağrıları ve kramplar. Bu gruptaki hastalar “Post Kolesistektomi Sendromu” olarak adlandırılır.

u hastalarda şikayetler ne yazık ki safra deposunun olmamasından kaynaklanır ve bu durumu ameliyat öncesi tahmin etmek veya görmek imkansızdır. Ancak önemli bir husus vardır ki asla unutulmamalı.

Özellikle son yıllarda Safra kesesi ameliyatlarında altın standart haline gelen kapalı kese (Laparoskopik kolesistektomi) ameliyatlarının bazen ciddi kopmlikasyonlara yol açtığını görüyoruz. Bu gruptaki hastalar da “Post Kolesistektomi Komplikasyonu” olarak adlandırılır.

Her iki gruptaki hastaların hemen hemen aynı şikayetleri vardır ancak patolojiler çok farklıdır. Örneğin ameliyat esnasında farkında olmadan karaciğer, ince barsak veya diğer organların delinmesi, safra kesesinin sadece bir kısmının çıkartılması, ameliyatta safra taşlarının karın içerisine düşmesi, sistik kanalın uzun bırakılması veya koledokun kesilmesi, ameliyatta esnasında klipslerin yanlış bir şekilde atılması, vb.

 

 

Safra Kesesi Facebook Grubu (>1000 üye) (Katıl)

Konuyla ilgili diğer Makalele

Safra Kesesi ameliyatı sonrası şikayetler (Postkolesistektomi Sendromu)

Safra Kesesi olmayanlar Kilo alır mı?

Safra Kesesi ameliyatında kaç dikiş atılır?

Safra Kesesi Taşı (Kolelitiasis)

Safra Koruyucu Diyet için Tıklayın

Safra kesesi taşı - algoritma

©

86 Yorumlar

  1. Hocam merhaba bende bulantı hissi yanma ekşime şikayetleri nedeniyle yapılan endoskopi sonucunda safra kaçağı teşhisi kondu 2 ay ursactive gaviscon antepsin ve mide koruyucu kullandım ama geçmedi 4 ay daha ilaçları kullanmam söylendi bende başka bir doktora daha göründüm bu seferde başka bir tedavi başlattı largopen mide koruyucu klacid ve flagyl 10 gün oldu ama pek faydası olmadı 20 gün sonrada gaitada h. pilori testi yaptır sonuçlara göre bakarız dendi sizce ne yapmalıyım bu sorun ilaçlarla geçer mi? sonuçta kasın işlevini yapmaması problem diyorlar ve bu ilaçlar bu problemden ziyade mideyi korumak vs. için şimdi geçse bile sonra çıkmaz mı ne kadar bir süre tedavi gerekli ki safra alınsın artık yaklaşık 4 aydır bu sorun var sizce hangi ilaçlar kullanılmalı ve cerrahi müdahale ne zaman yapılmalı anlatırsanız sevinirim iyi günler.

  2. Hocam hasta kadın ve 56 yasinda. Ultrason sonuclari söyle;
    Batin içi serbest sıvı izlenmedi. Karaciğer midklavikuler hatta ölçülen kraniokadual uzunluğu 200 mm olup artmıştır. Paranın ekojinetesl Grande 1-2 hepatosteatoz ile uyumlu artmıştır. Abdominal solid organlarda acil sonopatoloji izlenmedi. Safra kesesi transfer çapı 36 mm olup hafif distandü görünümündedir. Kese boynunda 14 mm boyutunda taş ekosu izlenmiştir. Kölelik ve intrahepatk safra yolları normal değerlendirilmiştir.

    Doktor acil ameliyat dedi. İki gün içinde yapılcak. Kapalı ameliyatın riskleri nedir hocam yapılması gerekli midir? Cevaplardan iz çok sevinirim hocam, teşekkürler.

  3. hüseyin DEMİR

    merhaba Ertan bey saframda 1 cm taş olduğu tespit edildi tesadüfen herhangi bir belirti ağrı olmamasına rağmen 1 cm safrada taş ve koledok kanalı 10mm olduğu rapolarımda var gitmiş olduğum dr rahmi ırmak kartal devlet hastahanesinde görev yapan ilgili bir dr fakat karşılıklı görüş alış verişi sonrası ercp yapılması gerektiğini söyledi sonrasında radyolog ile görüşerek bu işlemi bir yıl sonra tekrar muayane olup öyle karar verilmesini söyledi fakat bu taş tespidi ve koledok kanalı hiç bir büyüme genişleme yok tavsiyeniz nedir ercp yapmak gerekirmi bu durumda saygılarımla hüseyin DEMİR akmerkez@camlica-tr.com

    • ERCP işleminin 2 ana amacı vardır 1-safra yollarında tıkanıklığa yol açan taşların alınması 2-Safra yolları ve pankreas kanalındaki diğer patolojilerin tespit edilmesi. işlemin adı zaten bu durumun kısaltmasıdır ERCP Endoskopi Retrograde Cholangio-Pancreatography. sizde bu durumlar olmadığı için takip yapılmasını öneririm

  4. Hocam Merhabalar. Öncelikle vermiş olduğunuz değerli bilgiler için teşekkür ederim.
    Ben 7 ay once 2 tane safra taşı sebebiyle safra kesesi ameliyati oldum. Fakat ameliyat sonrasi ilk başlarda 2 haftada bir yaklaşık 6-7 dakikalık, daha sonra ayda 1 defa 8-10 dakikalık, son bir aydır da neredeyse her hafta 15 dakikalık çok şiddetli agrilarım devam ediyor. Ameliyattan 3 ay sonra doktoruna söylediğimde normal olduğunu söylemişti ana hala geçmedi. Yardımınız için şimdiden teşekkür ediyorum. Saygılar.

  5. Ankara’da yaşıyorum. Gata daki doktor endoskobi istedi ben dışkapı hastanesine gittim ordaki doktora anlattım durumu direk ameliyat önerdi ekg röntgen ultrason ve kan tahlili istedi. Önceki doktorun endoskobi de istediğini söyledim. Şikayetlerin mideden kaynaklandığını düşünmüştür ondan istemiştir dedi anlam veremedim ne yapacağımı da bilmiyorum ne önerirsiniz hocam endoskopi noktasında doktora ısrar etmeli miyim? Ne yapacağımı bilmiyorum açıkcası şimdiden çok teşekkürler

Soru sor veya düşünceni yaz!

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir