♥ YouTube
Anasayfa / Endoskopi / bayıltarak endoskopi nasıl yapılır ?
endoskopi nasıl yapılır

bayıltarak endoskopi nasıl yapılır ?

endoskopi nasıl yapılır
endoskopi

Endoskopi (halk dilinde hortum) ışık yardımıyla organların içini gösteren bir tüptür. “endo” kelimesi “iç” ve “skopi” eki de “görüntüleme” anlamına gelmektedir.

Endoskopi (İçbakı) işlemi çok kısa süren bir işlemdir (ortalama 5 dk). işlem öncesinde hastanın refleksini baskılamak ve önlemek için ağız içi ve dil köküne doğru uyuşturucu bir sprey sıkılır (lokal anestezi).

Ben Dr. Ertan BEYATLI. Bu makalemde toplumda endoskopi hakkındaki yanlış bilgileri düzeltmeye ve işlemin mahiyeti hakkında detaylı bilgiler vermeye çalışacağım. Şayet kafanıza takılan sorular olursa çekinmeden benimle iletişime geçebilirsiniz.

sol yan yatış pozisyonu
sol yan yatış pozisyonu

İşlemi gerçekleştirmek için hastaya verilen birçok pozisyon tarif edilmiştir. Bunlar arasında en fazla ve yaygın olarak kullanılan sol yan yatış pozisyonudur. Bazı durumlarda da hastanın sol kolu omuzundan itibaren arkaya doğru alınır, bazı durumlarda ise fotoğrafta görüldüğü gibi nötr pozisyonda bırakılır. Pozisyon hem hasta için rahatlık sağlar hem de hekim açısından üst sindirim sistemini detaylı bir şekilde incelemesine yardımcı olur.

Bu faktörler basit olarak görünse de yeterli ve verimli bir işlemin yapılması açısından önem arz etmektedir. Buradaki asıl amaç sadece endoskopi işleminin yapılması değil, var olan bir patolojiyi tespit etmektir!

Zor bir işlem mi?

Tecrübeli ve yöntemine uygun bir şekilde yapılan Endoskopi işlemi tamamen ağrısızdır. İşlem esnasında mideyi ve barsakları şişirmek için verilen hava çok hafif bir bulantı hissi verebilir.

İşleme başlarken hastanın ağzına plastik dişlik yerleştirilir. Bunun amacı ise aletin hasta tarafından ısırılmaması ve işlemin daha kolay bir şekilde uygulanmasıdır. Endoskopi aleti dilin üzerinden ilerletilir ve önce orofarenks ve epiglottis bölgesi görüntülenir.

plastik dişlik
plastik dişlik

Bu aşamada ağzın arka boşluğu, burundan gelen nefes yolu, ses telleri (cord vocalis), larniks, farinks görüntülenir. Tam bu aşamada hastadan tükürüğünü yutması istenir ve nefes borusunun hemen arkasından yemek borusuna (özofagus) girilir. Yutma refleksi nefes borusunu kapatırken yemek borusun açılmasını sağlar.

epiglottis
epiglottis
Özofagus ve LES
Özofagus ve LES

Yemek borusunun alt kısmına gelindiğinde Mide ve yemek borusu arasındaki kapak (LES=Lower Esophageal Sphincter  veya KÖS=Kardiyoözofageal Sfinkter) görüntülenir. Burada görüntülenecek patolojilerin başında kapağın gevşek olması (LES/KÖS Gevşekliği) veya mide asidinin geri gelmesine (reflü) bağlı yemek borusunun iltihabı ve tahrişi (özofajit).

Midenin anatomik bölümleri
Midenin anatomik bölümleri

LES geçildikten sonra mideye girilir. Midenin fundus, kardia, korpus, antrum ve pylor bölgeleri incelenir. Mide içerisinde görülecek önemli hastalıklar şöyledir: mide iç duvarının belirli bir bölgesinin (Gastrit) veya tamamının (pangastrit) iltihaplanması, derin veya yüzeysel yaraların oluşması (peptik ülser), safraya bağlı iltihap oluşması (alkalen reflü gastrit), polipler, ve iyi huylu (benign) veya kötü (malignant) tümörler ve mide çıkışının daralması (pylor stenozu veya Gastric outlet obstruction).

H.Paylori

Bu aşamada antrum bölgesinden Helicobacter Pylori (H.Paylori) testi (CLO test = Campylobacter-like organism test) için biyopsi alınabilir. Helicobacter Pylori mikrobu mide içerisinde basit gastrit ile mide kanseri arasında çok geniş yelpazeli sorunlara yol açabilir (bu konuyla ilgili daha detaylı bilgi için bu linke tıklayınız).

Daha sonra pylor bölgesinden geçilerek ince barsakların üst kısmına (duodenum) girilir. Burada dayine midede olduğu gibi iltihap (duodenit), yara (Duodenal ülser), polipler, ve iyi huylu (benign) veya kötü (malignant) tümörler görülebilir. Aynı zamanda duodenumda safra kanallarının barsağa açıldığı kapı (Ampulla of vater) görüntülenir.

Endoskopi
Endoskopi

Alet geri çekildiğinde mide içerisinde J manevrası yapılarak mide ve yemek borusu arasındaki kapak iç taraftan görüntülenir. Bu manevra ile kapaktaki gevşekliği derecesi ve varsa mide fıtığı (hiatal herni, sliding hiatus hernisi, paraözofageal herni) tespit edilebilir.

Endoskopi işlemi esnasında incelenen bölgeler sırasıyla yemek borusu (özofagus), mide (gastrik) ve ince barsağın başlangıç kısmı (duodenum) olduğundan işlemin gerecek adı Özofago-gastro-duodenoskopidir. Sadece yemek borusu incelendiğinde Özofagoskopi, sadece mide ve yemek borusu incelendiğinde ise Gastroskopi adı verilir. Duodenum incelendiğinde ise Duodenoskopi adı verilir, burada zaten yemek borusu ve mide görüntülendiği için Özofago-gastro-duodenoskopi işlemi ile aynı sayılır (yani Duodenoskopi = Özofago-gastro-duodenoskopi = Üst GİS Endoskopisi)

Birçok hastada endoskopi işlemi bayıltılarak veya uyutularak (genel anestezi altında) yapılabilir. Ortalama 3-5 dakika gibi çok kısa süren bu işlem esnasında hasta anestezi ekibi tarafından damardan verilen çeşitli ilaçlar ( fenatanil, dormicum, propofol, buscopan, metpamid, vb) sayesinde uyutulur.

Yapılan ilaçlar hastada geçici hafıza kaybına neden olduğundan dolayı hastalar işlem sonra bir şey hatırlamazlar.

Peki Genel mi yoksa Lokal anestezi mi daha iyi?

Genel anestezi altında yapılan endoskopi işlemi hem hasta hemde doktor açısından bir kaç önemli avantajı vardır:

  1. hasta işlemi hiçbir şekilde hissetmez, 3-5 dk. uykudan sonra rahat bir şekilde uyanır  (lokal anestezi ile yapılan endoskopiler bazen  20-30 dk sürebilir)
  2. işlem süresi daha kısa ve kolay
  3. işlem daha sağlıklı, güvenli ve risksiz
  4. işlem esnasında gerektiğinde biyopsi alma işlemi daha kısa ve kolay
  5. işlem esnasında tespit edilen hastalıkları (örneğin ülser, polip, gastrit, reflü) daha detaylı bir şekilde inceleme imkanı
  6. Endoskopik onkolojik tarama ve kontrollerde (örneğin mide kanseri, kolon CA, vb) birden fazla bölgeden biyopsi alma imkanı.
  7. Özellikle hipertansiyon, kalp ve akciğer rahatsızlıkları olan hastalarda işlemin daha kontrol edilebilir şartlarda yapılabilmesi
  8. Psikolojik travma etkisi yaratabilen korku, endişe, stres ve heyecanın minimum sınırlarda olması
  9. Tedavi amaçlı endoskopilerde (terapötik uygulamalar, biyopsi alınması, polipektomi, balon dilatasyonu, stent yerleştirilmesi, PEG takılması…vb) rahatlık ve kolaylık sağlaması

Yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı endoskopinin bayıltarak genel anestezi altında gerçekleştirilmesi her zaman daha uygundur.

Bazı durumlarda lokal anestezi altında endoskopi yapılması da mümkündür.

Unutmayın !

Endoskopi işlemi “Mideye hortum atma” değildir. Bir çok Sindirim sistemi hastalıkların tanı konması için en değerli ve yegane yöntemdir. Üstelik basit, ağrısız ve kısa bir işlemdir… Op.Dr.Ertan BEYATLI

Yapmak mı Tanı koymak mı?

Yapmak, bakmak, görmek, tanı koymak. Bu dört aşma tam olmalıdır. İşlem esnasında bir hastalığı fark etmekle tanıyı koymak ayrı anlama gelir. Çünkü endoskopi subjektif bir işlemdir ve tamamen hekimin tecrübesi be bilgisine bağlı olarak nereye baktığına neyi gördüğüne ve hangi görüntüyü nasıl değerlendirip tanı koymasına bağlıdır.

En tehlikeli hastalıklarda bile bu görüş farklılığını görebiliyoruz. Örneğin, normal olarak rapor edilen bir merkezin başka merkezde kanserle sonuçlanan somut olgular vardır. Dolayısıyla Endoskopi işleminden maksimum verim almak için bazı hususlara dikkat edilmeli:

  • Endoskopi yaptırmka için bir neden olmalıdır.
  • İşlemi yapan tecrübeli bir hekim olmalıdır.
  • İşlem esnasında hastanın uyumasını sağlayan ekibin bulunulması şart (endoskopi hemşiresi, anestezi uzmanı veya teknisyeni vb.)
  • İşlemi yapan hekim tarafından yeterli hasta bilgilendirilmesi yapılmalıdır.
  • İşlemden önce hastanın kafasında soru işaretleri olmamalıdır.
  • İşlem için önceden belirtilen hazırlıkların yapılması şarttır.
  • İşlem ile ilgili görüntülü rapor veya CD alınmalıdır.

Türk Dil Kurumunun TDK tıp terimleri 2013 = Endoskop: İçgöreç , Endoskopi :İçbakı

 

Endoskopide saptanan Mide Polibi (Gastrik Polip)
Endoskopide saptanan Mide Polibi (Gastrik Polip)

©

37 Yorumlar

  1. Merhabalar hocam mide yanmaları yaşadımçeşitli ilaçlar kullandım sonuç alamadım anlıktı çözümler.. Muz dan yumurta sarışından bile midem yanıyor.. şuanda düz yatamıyorum burnumdan geliyor yediklerim çok kötü durumdayim ama endeskobıden acayıp korkuyorum

  2. Hocam merhaba 17 yaşındayım ve 4 senedir mide rahatsızlığı çekiyorum .2 kere endoskopi oldum ve doktor alkelen reflu var dedi .Mide yanması, ağrısı ve ciddi derecede bulantı lar çok rahatsız ediyor beni özellikle sabahları ve midem boş olduğunda duramiyorum doktor ilaç verdi ama geçmiyor bir türlü ne yapmam gerekiyor hocam bilgilendirirseniz mutlu olurum ,teşekkürler.

  3. YALÇIN AYDOĞAN

    Hocam Merhaba,

    Babam koah hastası ve aynı zamanda geçen yıl akciğer/ca ameliyatı geçirdi. Onkoloji doktorumuz endoskopi yaptırmamızı istedi fakat babamın nefesi % 35 seviyesinde çok düşük. Anestezi alması nefesinden dolayı çok riskli olduğu için bayıltarak endoskopi yaptırmamız sizce uygun mudur ? Çok Teşekkür ederim vereceğiniz bilgiler için. Hoşçakalın.

    • hayır uygun değildir ancak biraz sersemleştirmek ve sakinleştirmek için endoskopi öncesi ilaç yapılabilir. sonuç olarak endoskopi tamamen ağrısız ve kısa süren bir işlemdir

  4. her cerrahi işlemin azda olsa riski vardır

  5. hocam merhabalar.bende sürekli gastrit ve bazı yiyeceklerde hazmedeme sıkntıları oluyor.sırf bu endoskopiye gönderir diye muayene ye bile gitmedim.bayıltılarak yapılan işlemi tavsiye etmiyor bazı doktorlar.riski varmıdır.teşekkürler.

  6. nurhan/20/ pendik/istanbul

    Hocam merhabe ben pazartesi günü endoskopi olacağım ve İki bademcik birden şişti bu şekilde endoskopi yapılabilir mi yutkunamiyorum ve korku da var biraz

  7. hocam merhabalar;
    ben yaklaşık 4 yıldır mide rahatsızlığı çeken bir hastayım.ve 4 kez bayıltmadan yapmaya çalıştılar fakat yaptıramadım. nefes alamadım ve sürekli olarak midem bulandı.ben normaldedişimi bile fırçalarken midem bulanır.doktor en sonunda genel anestezi yazdı. hocam ben çok korkuyorum. bir doktorda bana eğer bu psikoloji ile seni bayıltırsak uyanman zor olur dedi. ve ben uyuyupta uyanamamaktan çok korkuyorum.ve sürekli ağlıyorum.hele hastaneye gidip o aşamaya geldiğimde ağlama krizine giriyorum.ve başıma ağrılar giriyor. kalbim çok hızlı atıyor.ulaklarım bile duymuyor.27 yaşınadayım ve 42 kiloyum.kilo da alamıyorum.hocam lütfen yardımcı olun çok korkuyorum.bilgilerinize ihtiyacım var.

    • her gün türkiyede binlerce dünyada milyonlarca hastaya genel anestezi altında endoskopi işlemi uygulanıyor. bu korku ve endişeleriniz gereksizdir. endoskopi işlemi işin ehli tarafından yapıldığında çok kısa ve basit bir işlemdir

  8. Serkan / Türkiye / İstanbul

    Merhaba, midemde oluşan ağrı ve yanma şikayetiyle hastaneye gittim. Endoskopi önerildi. Pazartesi günü Eyüp Devlet Hastanesinde endoskopi olacagım. İşlem her ne kadar kısa sürsede ben işlem islem sırasında bayılarak yapılmasini istiyorum. Boyle bir hakkım var mı?

Soru sor veya düşünceni yaz!

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir