Hemoroid – Belirtileri ve tedavisi – Proktoloji

Hemoroid

Hemoroid

Basur bazen kendi başına var olan bir hastalıktır (hemoroidal Hastalık) bazen de başka hastalıkların bir belirtisidir. Örneğin kolon kanseri, kalın barsakta darlıklar, divertiküler hastalıklar, kronik kabızlık, anorektal bölge kanserleri. Dolayısıyla özellikle orta ve ileri yaş grubu hastalarda makat bölgesindeki her şişliği veya kanamayı basur (hemoroid) olarak değerlendirmemiz doğru bir yaklaşım değildir. Bu hastalarda tedavi öncesi tarama kolonoskopi işleminin yapılması çok önemlidir.(Dr.Ertan BEYATLI)

Basur veya hemoroid; anal kanalı kaplayan veya makatın dış kısmında bulunan mukoza bölümü altındaki damarların şişmesi ile oluşan hastalıktır. Ayrıca halk arasında mayasıl ve babasıl olarak da adlandırılır.

Hafif hemoroid rahatsızlıkları fitil, gevşetici (laksatif) ve banyo ile tedavi edilebilir. Eğer yumrular oluştuysa ya da başka komplikasyonlar görülüyorsa, cerrahi müdahale gerekebilir (Basur Ameliyatı)

Hemoroidler anatomik olarak iç hemoroid (internal) ve dış hemoroid (eksternal) olmak üzere başlıca iki tipte görülür. İç hemoroidler sıklıkla makatta ağrıya neden olmaz ve sadece kanamaya neden olurken, dış hemoroidler çok ağrılıdır.

Hemoroidler 5 evre olarak derecelendirilir

hemoroid derecesi evresi

1. Evre: dışarıya sarkma yoktur, sadece kanama olabilir
2. Evre: ıkınma ile birlikte basur dışarı sarkar ve kendiliğinden içeri girer
3. Evre: ıkınma ile birlikte basur dışarı sarkar ve elle itmeyle içeri girer
4. Evre: basur memeleri sürekli makatın dışındadır ve elle itmeyle içeri girmez
5. Evre: Komplike hemoroidler. Hemoroid zemininde gelişen ülser, fistül ve kanser.

Hemoroidun Nedenleri

hemoroid saat dagilimi Basur Hemoroid Hemoroidal Hastalıklar

Kabızlık, ishal, tuvalette ıkınma alışkanlığı, bazı sporlar (ağırlık kaldırma, ata binme, bisiklete veya motosiklete binme, kürek çekme), yeterince lifli gıdalar tüketmeme, şişmanlık, gebelik, cinsel birleşme, uzun süre oturarak yaşam ve ileri yaş hemoroid oluşumunu kolaylaştırır. Kalın barsak kanserleri bazen kendini hemoroid olarak gösterir. Bu durumda tanıdan emin olmak için ameliyat öncesi kolonoskopi yapılması çok önemlidir.

Hemoroidun Belirtileri

Hemoroid veya basur; makatta huzursuzluk, kaşınma, ağrı, şişlik, akıntı ve açık kırmızı renkte kanamaya (hematoşezi) neden olurlar. İleri evrelerinde gaz ve dışkı kaçırmaya neden olabilirler. Dış hemoroidler ağrılı iken, iç hemoroidler sadece pıhtılaştıklarında veya iltihaplandıklarında ağrıya neden olurlar. Zamanla ihmal edilen ve tedavi edilmeyen hemoroidler bir çok sıkıntıya yol açabilir.

1. Evredeki hemoroid: hastalarında şikayet olmadığından dolayı genelde tedavi uygulanmaz. Tesadüfen anaskopi, rektoskopi veya kolonoskopi esnasında görülebilir. Bu evredeki hemoroid pakeleri gizli kanama yapabilme olasılığından dolayıda zamanla kansızlığa neden olabilir (kronik anemi). Bu guruptaki hasta sayısı aslında azımsanmayacak kadar fazladır.

2.Evredeki hemoroid: hastalarında ise şikayetler geçici olduğundan (hastalar büyük abdest yaptığında makat bölgesinde meme tarzında şişlikler oluşur) dolayı genelde tıbbi yardım ve sağlık muayenesi ertelenir ve şişliklerle yaşamaya devam edilir.

3.Evredeki hemoroid: hastalarında şikayetler rahatsız edecek boyutta olduğundan tedavi için muayene talebinde bulunulur ancak genelde ilaç tedavisi ile yetinilir. 2 ve 3. gruptaki hastalar hemoroid hastalığının en büyük bölümün kapsamakta olup hastaların yaşam kalitesini ciddi bir şekilde düşürmesiyle birlikte yeme ve içme alışkanlıklarında çok önemli kısıtlamalara yol açmaktadır. Bu durum uzun bir zaman süreci içerisinde geliştiğinden dolayı çoğu hasta bunun farkına bile varmaz veya üstünde durmak istemez. Bu iki guruptaki hasta popülasyonu (2. ve 3. Evre) çeşitli ilkel ve bitkisel yöntem ve karışımlarla şikayetlerini azaltmaya çalışırlar. Bir taraftan şikayetler zaman zaman azalma gösterse de diğer taraftan hemoroid hastalığı durmadan sinsi ve düzenli bir şekilde ilerlemeye devam eder. Bu dönemde hastalar çok farklı sorunlarla karşılaşabilir (bkz → Hemoroid nelere sebep olabilir ?).

4.Evredeki hemoroid: hastaları ise uzun zaman şikayetlerle mücadele ettiği için artık kesin ve kalıcı çözüm arayışı içerisinde olurlar. Bu arayışların ana teması ise hastaların kafasını kurcalayan ve endişelenmelerine neden olan sorulardır, örneğin;

  • ameliyat kesin çözüm olur mu, ya tekrarlama olursa !?
  • en iyi hemoroid ameliyatını kim yapar, hangi cerraha ve hastaneye gitmem gerek?
  • daha önce ameliyat olan hemoroid hastaları memnun mu?
  • ameliyatta ve ameliyat sonrasında ağrı duyar mıyım ?
  • ameliyat bayıltarak mı yoksa sadece uyuşturarak mı yapılır?
  • ameliyat ne kadar sürer ? ameliyatta dikiş atılır mı?
  • ameliyat bıçaklı mı olacak yoksa lazer mi kullanılır ?
  • ameliyattan sonra kaç gün hastanede yatarım ? taburcu olduktan sonra ağrı kaç gün devam eder ? işime ne zaman dönebilirim?
  • ameliyattan sonra yeme ve içme durumum nasıl olur ? acılı baharatlı yiyecekleri yiyebilir miyim?
  • ameliyattan sonra tuvalet ihtiyacımı nasıl gidereceğim ? banyo ne zaman yapabilirim?

bu sorular uzar gider..

bu sorulara kısaca şöyle bir açıklık getirebiliriz. Hemoroid konusunda deneyimli bir cerrah tarafından doğru zamanda yapılan doğru bir ameliyattan sonra hastaları yepyeni bir hayat bekler. Ağrısız, kansız ve kısıtlamasız..

Basur tekrarlar mı?  Hayır Basur veya Hemoroid yeterli tedavi sonrası tekrarlamaz. Yeni basur oluşabilir, yapılan müdahale yetersiz olabilir veya basur tanısı doğru olmayabilir.

Tanı ve Ayırıcı Tanı

Hemoroidun tanısı muayene ile konulur. Makat muayenesi Genel cerrahi Uzmanları tarafından gerçekleştirilir. Bağırsak ve makat hastalıkları ile uğraşan cerrahlara ise kolorektal cerrah, proktolog, proktoloji uzmanı adı verilir. Dış görünümde basur ile makat çatlağı, makat fistülü, makat apsesi, makat kanseri, makat kanalındaki polipler ayırt edilebilir. Makat kanalı içine yerleştirilen anoskop adlı bir alet ile çok daha ayrıntılı muayene yapılabilir. Rektum adı verilen kalın bağırsağın son kısmı da incelenmek istenirse rektoskopi işlemi yapılabilir.

hemo259 Basur Hemoroid Hemoroidal Hastalıklar

Hemoroidun Tedavi Yöntemleri

Basit önlemeler

  • Diyet: liften zengin diyet, probiyotikler
  • Oturma banyosu: sıcak su içine oturma çok yarar sağlar.
  • Kremler: çinko, nitrogliserin ve kortizon içerikli kremler kullanılır.

Ameliyatsız hemoroid girişimleri

Bu yöntemler sadece hemoroidun ilk ve erken evrelerinde uygulanır. Ülkemizde ne yazık ki bu yöntem bazı merkezler tarafından hemen hemen hemoroidun her evresinde uygulanıyor ve sonuç olarak hastaların şikayetlerinin devam etmesine veya 1-2 yıl içerisinde hemoroidun tekrarlamasına (nüks) neden oluyor.

  • Boğma Yöntemi (band ligasyonu): basur memesine lastik bant uygulaması.
  • Söndürme Yöntemi (Lazer veya infrared tedavisi): basur memesine lazer veya infrared ışığı tutularak kanayan memeler durdurulabilir veya söndürülebilir.
  • Yakma Yöntemi (Bipolar koagülasyon): bipolar elektrik akımı ile basurlar yakılabilir.
  • Kurutma Yöntemi (Skleroterapi): basur memelerine kireç yapıcı ilaçlar verilerek söndürme prensibine dayanır.

Tedavi olmadan önce hemoroidunuzun hangi evrede olduğunu ve hangi tedavi yöntemlerinin uygun olduğunu hekiminizle mutlaka açık bir şekilde konuşun!

Hemoroid Ameliyatı (Basur Ameliyatı)

mmmfurgeson

HEMOROİDEKTOMİ

Aşağıdaki tabloda (tablo – 1) verilen bilgiler klinik gözlemlerime dayanarak hazırlanmıştır. Tablodaki veriler doğrultusunda hastaların çoğu ancak 3. ve 4.Evre hemoroid durumunda (24+72 = %96) doktor kontrolüne gelmekte olup ameliyat olmaktadır. Başka bir deyimle kesin ve kalıcı çözüm için operasyona alınan hastaların %96’sı Evre 3 ve 4 grubundaki hastalardır.

(tablo - 1) Hemoroid Analizi

(tablo – 1) Hemoroid Analizi

Hemoroid için tarif edilen klasik Milligan Morgan Hemoroidektomi ameliyatı  1937 yılında İngiltere’de Milligan ve Morgan tarafından uygulanmıştır. Bu yöntemde basur memeleri üzerindeki mukoza ile birlikte total bir şekilde çıkartılır ve geriye kalan damar güdüğü iple bağlanır. Kesilen mukoza ise açık bırakılır ve sekonder iyileşme beklenir. Bu yöntemle ameliyat sonrası iyileşme süresi yaklaşık 40-50 gündür. Ferguson tarafından yapılan hemoroidektomi yönteminde ise geriye kalan mukoza tamamen emilebilir dikişlerle kapatılır ve yaranın iyileşme süresi kısaltılır (10-15 gün). Ancak bu yöntemde mukoza tamamen dikildiği için makat bölgesinde darlık ve ilerleyen zamanlarda tekrarlama riskinin yüksek olduğu gözlenmiştir.

Benim uyguladığım yöntemde ise mukoza kısmi (parsiyel) bir şekilde kapatılır. Klinik çalışmalar mukozanın dentate çizgisinin bir kaç milimetre distaline kadar kapatılması hem yara iyileşmesinde katkısı (15-20 gün) hem de  ilerleyen zamanlarda makat bölgesinde darlık ve tekrarlama riskinde ciddi azalma sağladığı görüldü. Uyguladığım ameliyatın adı ise Modifiye Milligan Morgan Hemoroidektomi ( 3M Hemoroidektomi). Spinal veya Genel anestezi altında yaptığımız bu ameliyatın süresi ortalama 10-15 dakikadır. Ameliyattan sonra hastalar bir gece yatıştan sonra taburcu edilir.

Hemoroittan Korunma Önerileri

Tuvalette uzun süre ıkınmadan kaçınmak, çok uzun süre oturma alışkanlığından vaz geçmek, günde 2 Lt’den fazla su tüketmek ve bol lifli gıdalarla (sebzeler ve baklagiller) beslenmek basur veya hemoroid’den korunmada yararlıdır.

Bu konu hakkında bilgi, muayene ve randevu için Op.Dr.Ertan BEYATLI ile buradan iletişime geçebilirsiniz

Basur Ameliyatı

Bu Makaleyi okuyanlar buradaki makaleleri de okudu:

Hemoroid ameliyatından sonra neler yapmalıyım ?

Hemoroid nelere sebep olabilir ?